NASA uzay çöpünden düşen bir parçanın bir kişiye çarpma olasılığının günde trilyonda bir olduğunu belirtiyor. Baltimore Sun gazetesi 1968'de, ABD'nin bıraktığı uzay molozuna ait bir parçanın Küba'daki bir çayıra düşerek iki Guernsey ineğini öldürdüğünü bildirmişti. İnsan eliyle yaratılan uzay çöpü 1957'den beri düzenli biçimde yeryüzüne geri iniyor. İnsanlığın gelişigüzel ya da başka yollarla yörüngeye oturttuğu her şey eninde sonunda dünyaya dönecek . Tek sorun bunun ne zaman olacağı.

Kozmik piyangonun büyük ikramiyesi 1997'de Tulsa'nın (Oklahoma, ABD) serin bir sabahında Lottie Williams'a vurdu. Erken saatte sabah yürüyüşüne çıkan Williams bir uydunun atmosferde parçalanışına tanık olduktan kısa bir süre sonra, düşen bir uzay çöpünün çarptığı ilk ve tek kişi olarak tarih kitaplarına geçti. Bir Delta roketi itici motoruna ait olduğu sanılan tüy ağırlığındaki yanık koruyucu kılıf parçası bir zarar vermeksizin hafifçe omzuna vurdu.

Uzay yolculuklarından kalma çerçöp yığının neredeyse tamamı şimdi yukarımızda asılı duruyor. En uzağı dünyamızın 36.210 kilometre, en yakını ise 241 kilometre ötesinde olan bu parçalardan bazıları çoktan işe yarar olmaktan çıkmış durumda. Bilinen en eski cisim 1958'de fırlatılan Vanguard I adlı araştırma uydusu. 1964'te hiçbir işlevi kalmayan bu araç, o zamandan beri yerkürenin çevresinde yaklaşık 194.000 kez dolanmış bulunuyor. İşlevsiz ve insan yapımı uzay çöpü için kullanılan teknik terimle yörünge molozu sadece terk edilmiş ve halen sağlam durumdaki uyduları kapsamıyor. Bozuk uydulara ait parçalar, dağılan roket karoserleri, insan atıkları ve astronot Ed White'ın 1965'teki tarihsel uzay yürüyüşü sırasında kaybettiği eldiven gibi başka rastgele nesneler de bu kapsama giriyor. En yeni atılan çöp ise NASA'nın elden çıkarmak için başka seçeneğin mümkün olmadığı yolundaki kararının ardından, 23 Temmuz'da yörüngeye bırakılan buzdolabı büyüklüğündeki bir amonyak deposu.

ABD Uzay Gözetim Şebekesi çapı 10 santimetreden büyük 12. 000 dolayında moloz parçasının kataloğunu tutuyor ve daha büyük uyduları, mekikleri ve Uluslararası Uzay İstasyonu'nu korumak üzere yerküre çevresindeki hızlı ilerleyişlerini izliyor. (Sayıca milyonlara varan ve saptanması zor olan parçalar uzaydaki insan çalışmaları için potansiyel olarak ölümcül ve büyük ölçüde önceden kestirilemez bir tehdit oluşturuyor.) Peki, yörünge molozları ne kadar sıklıkta geri dönüyor? NASA'nın tahminlerine göre, ortalama olarak her gün  katalogdaki bir moloz parçası yeryüzüne düşüyor.

-Gabrielle E. Montanez